Wie weet nu beter wat een houten gebouw met je doet,
dan de mensen die het al ervaren?
Dat houtbouw ook zeer geschikt is voor sociale woningbouw weet woningcorporatie Wonen Limburg al lang. In 2020 heeft zij in Weert een houten project van 16 sociale woningen gerealiseerd, met hout uit het Zwarte Woud. We spreken bewoonster Manda Bakker, die zich prima oud ziet worden in haar huis vol ‘knoestengezichtjes’.
Houtbewoner Manda
Leeftijd: 60
Beroep: vormgever en schoonmaker op politiebureau Weert
Woonplaats: Weert
Huisgenoten: : nee
Soort woning: sociale huurwoning (tussenwoning)
Oppervlakte: 85 m2 (over 2 verdiepingen)
Materialen: hout, metalstud gipswanden en hr+++ triple glas
Manda voor het sociale woningbouwproject in Weert.
"Om kans te maken op een woning moest ik ook motiveren waarom ik in zo’n duurzaam houten huis wilde wonen. "
– Manda Bakker
Sinds wanneer woon je in hout?
“Ik woon sinds de zomer 2020 in dit zogenaamde ‘Nur Holz’ huis in Weert. Het complex is in opdracht van Wonen Limburg ontwikkeld om duurzame, sociale huurwoningen te realiseren. Het omvat in het totaal 16 woningen, in 2 rijen van 8 woningen. De tuinen hebben een houten berging met sedum dakbedekking en liggen aan de achterkant van de huizen met een brandgang ertussen. Mijn woning is de laatste tussenwoning van de rij en heeft aan de voorkant vrij uitzicht op een parkje annex speelplek. In mijn achtertuin heb ik aan de zijkant vrij uitzicht op een aantal eiken en de lucht.
Aan mijn kant van het complex is er geen bereik voor auto’s, dus geen overlast en geen uitzicht op parkeerplaatsen.”
Toeval of bewuste keuze?
“Na wat omzwervingen door China en daarna in Nederland, door wonen via antikraak, ben ik in 2011 bij mijn moeder in Weert gaan wonen. Dat zou een tijdelijke oplossing zijn om wat rust in mijn leven te krijgen.
Na een paar jaar was er toch een behoefte aan eigen ruimte, maar de wachtlijst voor sociale huurwoningen is lang. Er was even sprake van een eigen idee: een kavel kopen in Weert om daar twee houten huizen te bouwen, maar uiteindelijk wilde mijn moeder daar niet in investeren. Wonen Limburg was inmiddels ook met een nieuw project gestart in Weert: “hofjes” woningen waarvoor mijn moeder en ik ons hebben ingeschreven.
En toen kwam Wonen Limburg met het duurzame project Nur Holz-woningen… Het mooie van dit project was dat de toekomstige huurders niet alleen ingeschreven moesten zijn bij Wonen Limburg, maar dat zij ook een persoonlijke motivatie moesten geven waarom men in zo’n duurzaam houten huis zouden willen wonen. Mijn motivatie viel in goede aarde en ik hoefde niet lang na te denken. Ik heb het “Hofjes” project verlaten en ben in de houten woning van mijn keuze gaan wonen.”
Zelfbouw of project?
“De sociale woningen zijn ontwikkeld door Wonen Limburg in samenwerking met Rombach uit Duitsland. Sleutelwoorden: duurzaamheid en recyclebaar.
De huizen zijn nagenoeg helemaal van hout, met massief houten wanden. Er is geen lijm gebruikt en de wanden zijn opgebouwd uit lagen, die verbonden zijn door houten schroeven. De wanden zijn ca 35 cm dik, wat voornamelijk te zien is bij de kozijnen en ramen. Binnen zijn met metalstuds en gipsplaten een aantal scheidingswanden geplaatst.
Verder maakt iedere woning gebruik van minimaal 17 zonnepanelen om in de eigen stroom te voorzien, is er een warmtepomp en vloerverwarming. Kortom: lekker duurzaam!“
Het sociale woningbouwproject van Wonen Limburg bestaat uit zogenaamde ‘Nur Holz’ woningen: een lijm- en metaalvrije massieve houtconstructie (© foto: Weert de Gekste)
"Door het gebruik van hout voor wanden en plafonds is het licht heel zacht, daarnaast is er sprake van een soort demping van het geluid."
– Manda Bakker
Wat was je eerste idee bij een woning van hout?
“De Heijmans ONE huizen waren al bekend bij mij, want daar staan een aantal van op verschillende plekken in Weert. Klein maar fijn, leuke uitstraling. Alleen slechts voor maximaal 2 jaar te huren.
Het eerste echte houten huis ben ik tegengekomen in 2015. Dat was in de periode dat mijn moeder en ik aan het fantaseren waren over een woonoplossing. Vrienden van mijn zus waren in die tijd bezig met de ontwikkeling van een biobased woonconcept: ‘DDacha’, een houten huis ontwikkeld door Marx & Steketee en Spek uit Eindhoven, dat volledig is opgebouwd uit massief hout. Het huis (ook van Nur Holz en de Firma Brombach) zou in verschillende types en maten gebouwd kunnen worden, met als grondmodule 8m x 8m. In Almere is een prototype van deze kleinste maat gebouwd en die zijn we gaan bekijken samen met Annet Marx.
Liefde op het eerste gezicht…
Het hele plan is uiteindelijk niet doorgegaan, doordat destijds de beschikbare kavels al vrij prijzig waren en mijn moeder (gewend aan een grote eengezinswoning) de DDacha te klein vond. Bovendien wilde zij haar eigen mooie woonplek aan het water toch liever niet opgeven.“
Hobbels ervaren bij de bouw?
“Nee, voor zover ik het heb ervaren ging het vlekkeloos. De bouw van dit project ging daarbij ook nog eens heel snel. Je kunt het je haast niet voorstellen, maar tussen de oogst van de bomen en de oplevering zaten slechts acht maanden!”
Welke houtsoorten zijn er gebruikt?
“Alle constructieve wanden van de woning zijn opgebouwd uit lagen vurenhout en geheel lijmloos verbonden door middel van beukenhouten schroeven. De binnenwanden zijn niet van hout, maar zijn opgebouwd met metalstud en gipsplaten.”
Hebben de materialen een duurzaamheidscertificaat?
“Ja Rombach gebruikt alleen PEFC gecertificeerd hout voor haar ‘Nur Holz’ woonconcept, wat betekent dat het hout uit duurzaam beheerde bossen komt. In dit geval duurzaam vurenhout uit het Zwarte Woud in Zuid-Duitsland.“
Swipe hieronder door de woning van Manda (en ontdek dat de muren ogen hebben).
Fijnste aan het huis
“Door het gebruik van hout voor wanden en plafonds is het licht heel zacht, daarnaast is er sprake van een soort demping van het geluid. Door de natuurlijke isolatie van de dikke laag hout is er van burengerucht totaal geen sprake. En het “aaien” van de wanden is een aangename ervaring.”
Opmerkelijk feitje
“Leuk om te weten is dat er maar 16 bomen nodig zijn om dit houten huis te bouwen. De beukenhouten schroeven fascineren mij ook nog steeds, omdat ze zichtbaar aanwezig zijn. Net als de knoestengezichtjes, van blij tot boos, die zijn overal te vinden in huis. Al met al een heel bijzondere huis om in te wonen. Er is natuurlijk ook niet voor niets een mini-documentaire overgemaakt.”
Nooit meer iets anders?
“DDacha was liefde op het eerste gezicht; maar dit huis is voorlopig echt second best.. Het is levensbestendig dus ik kan er in principe tot mijn laatste snik in blijven wonen.
Ik heb nu mijn slaapkamer op de eerste verdieping, maar achter mijn werkkamer op de begane grond is een doucheruimte. Ik kan altijd nog naar beneden verhuizen wanneer mijn fysiek daar om vraagt.
En dan heb ik ook nog achter het huis een buiten en aan de voorkant vrij uitzicht: nee, ik hoef niet weg!”
Zie hier de beukenhouten schroefverbindingen die gebruikt worden bij het ‘Nur Holz’ bouwconcept.
