Wonen in hout volgens Roland Korbeld

“We wonen sinds november 2021 in onze houten woning. Daarvoor hebben we 18 jaar in Amsterdam gewoond. Onze laatste woning in Amsterdam Noord was een nieuwbouw woning in de Buiksloterham. Het was een heel leuk autovrij buurtje waar de kinderen vrij op straat konden spelen, maar we kregen toch het gevoel opgesloten te zitten tussen de bakstenen en het beton. Daarnaast kriebelde het al langer om weer terug te gaan naar onze roots in Salland (Riëlle is opgegroeid in Mariënheem en ik in Broekland).

Als makelaar gaf de broer van Riëlle ons de tip om tijdig onze woonwensen en financiële ruimte in kaart te brengen en ons alvast te oriënteren waar we dan zouden willen wonen. Mocht dan de droomwoning langskomen, dan kan je gelijk handelen.

En tja, als je eenmaal aan die zoektocht begint, dan ben je in je hoofd al verhuisd.”

“Hout was niet meteen een bewuste keuze. Wel waren we op verschillende vlakken al heel bewust bezig om duurzaam te leven, en mijn werk sloot daar niet op aan. Ik werkte destijds nog in de financiële sector bij Euroclear en vond daarin niet meer de voldoening en zingeving. Dus ook mijn carrière kreeg een kantelpunt, naast het terug verhuizen naar het oosten.

We hebben ons ongeveer een jaar heel breed georiënteerd en diverse woningen bezocht. Van vrijstaand en tweekappers tot oude boerderijen met boomgaard. We hebben ook gekeken of we in een dorp of ergens buitenaf wilden wonen. Uiteindelijk kwamen we een nieuwbouwkavel tegen dat ons gegund werd. Een prachtige plek tussen de weilanden, maar wel met naaste buren omdat we niet helemaal geïsoleerd willen leven.

Toen begon onze zoektocht naar hoe we dan zo duurzaam mogelijk konden bouwen. We hebben behalve hout ook gekeken naar gerecyclede bakstenen, maar dan bouw je nog steeds niet met natuurlijke materialen. Na het zien van de VPRO Tegenlicht documentaire ‘Houtbouwers’ waren we nog meer geïnspireerd en wisten we zeker dat we een huis van hout wilden bouwen.”

“Omdat we op deze plek zelf onze woning mochten ontwerpen, kwamen we uiteindelijk uit bij architect Studio Groen+Schild. Zij wilden heel graag een CLT woning ontwerpen en konden onze wensen heel goed vertalen in een prachtig ontwerp. Omdat CLT bouw in 2020 nog relatief onbekend was, wilden we wel zeker weten waar we aan begonnen. We hebben in die tijd verschillende CLT zelfbouwwoningen bezocht en CLT woningen die in aanbouw waren.

We waren al snel overtuigd en besloten er voor te gaan. Toen begon de zoektocht naar een aannemer die met hout kan bouwen. De mensen die we hadden gesproken raadden ons aan om een bouwer te selecteren met ervaring met CLT. Die waren er toentertijd nog maar weinig, zeker in Salland.

Uiteindelijk kwamen we in gesprek met Johan Paul Borreman van Derix, wiens kantoor hemelsbreed op slechts vijf kilometer van onze kavel zat. Waar wij dachten te pionieren gaf hij aan dat het al ruim 25 jaar een beproefde bouwmethode is. Iedere aannemer kan met hout bouwen, alleen moet de aannemer hier wel echt voor open staan. Die moet namelijk in het voortraject betrokken zijn bij het 3D ontwerp, de andere materiaalkeuzes, de bouwfysische aspecten, en het secuur afbouwen.

De oude buurman van Riëlle heeft een bouwbedrijf (Bajo) en die wilden heel graag de kans om in hout te bouwen. Zij gaven aan dat dit een unieke kans was om zo’n woning te mogen bouwen en wilden hier heel graag in mee. We hebben toen in een bouwteam de woning gebouwd.”

“HSB kenden we natuurlijk al, maar met CLT waren we nog onbekend. Er waren wat geijkte vooroordelen die veel mensen hebben, zoals dat het gehorig zou zijn. We hebben ons destijds goed ingelezen en eigenlijk werden veel van de vooroordelen ontkracht. Zelfs met drie kinderen is onze woning niet gehorig, haha.

Voor Riëlle – die van veel kleur houdt – was het wel even schakelen met al dat hout in het zicht. Je kunt niet zomaar een wand kleur geven. Maar er zijn inmiddels ook dampopen verfsystemen, dus kleur aanbrengen kan tegenwoordig gewoon.”

“Nee gelukkig niet echt hobbels, ik zou het meer goede discussies willen noemen. Het is belangrijk om aan de voorkant goede afspraken te maken en zaken vast te leggen. In ons geval was het voor de aannemer ook voor het eerst en als je iets voor het eerst doet moet het ook duidelijk zijn dat je leergeld betaald. Op een paar punten na zijn we heel tevreden en de openstaande punten werden ook opgelost door hier goede afspraken over te maken. Goede communicatie is dan heel belangrijk.

Wij wilden bijvoorbeeld een compacte woning, maar in de ontwerpfase gaan architecten toch vaak naar de maximale volumes van de woning. We hebben uiteindelijk de woning qua hoogte toch nog wat lager uitgevoerd. Door je woning efficiënt in te delen kun je kleiner bouwen, en dus met andere hoogwaardige materialen, waardoor je meer comfort hebt in de woning.

Ook wordt er snel naar bekende traditionele oplossingen gekeken in de bouw, terwijl het bouwen met natuurlijke materialen en een dampopen constructie een andere manier van denken vergt. Dit zorgt dat je in het voortraject al goede keuzes moet maken en moet zorgen dat een architect en/of bouwer hier in mee wil en kan. Er wordt nog steevast gekozen voor steenwol of pir als isolatie, terwijl natuurlijke isolatiematerialen de temperatuur in je woning veel beter reguleren. En als men al aan natuurlijk is, dan komt men vaak met vlas aan. Terwijl er veel andere natuurlijke isolatiematerialen zijn zoals als houtvezel en hennep die misschien iets duurder zijn, maar qua eigenschappen – zoals faseverschuiving – nog beter presteren om in hete zomers je woning koel te houden.”

Ja, het hout is FSC en/of PFEC gecertificeerd.

“We hebben in onze woning een functionele kern in het midden. Hierin zit onze bijkeuken, de trap naar boven, het toilet en de garderobe. Door dit midden in de woning te situeren kun je in onze woning rond lopen en heb je vanuit alle hoeken hele mooie zichtlijnen naar buiten. In de zomer kunnen we ons huis goed koelen door in de nacht de ramen open te zetten, waardoor het comfortabel blijft.

En het zichtbare hout geeft natuurijk een warme, rustige uitstraling. We hebben overal het hout in zicht gelaten met CLT deuren van 6 cm, en zelfs onze trap is van CLT.

Dingen ophangen is ook heel gemakkelijk. Een kleine spijker of een schroef volstaat om een schilderij op te hangen of fotolijsten. En als je de spijker er uit haalt valt dit niet op, in tegenstelling tot een gestucte wand waar je een veel groter gat nodig hebt voor een plug.”

“Voordat we hier kwamen wonen zeiden we tegen elkaar dat de woning ons meer zou brengen dan alleen een thuis. En verdomd, nadat onze woning in november 2021 was opgeleverd, opende 2,5 kilometer verderop in Broekland Tala haar deuren. Tala bouwt biobased woningen in de fabriek en is opgericht om duurzaam bouwen de standaard te maken.

Zij zochten iemand voor de sales en om relaties te onderhouden. Ik ben in april 2022 bij Tala begonnen en daar inmiddels al ruim 2 jaar werkzaam. Door het bouwen van onze eigen houten woning had ik veel ervaring opgedaan over houtbouw. En wat is er dan mooier dan klimaatverandering tegen gaan door huizen te bouwen. De woningen van Tala zijn van CLT en worden 3D in de fabriek gebouwd en gaan zo achterop de vrachtwagen naar de bouwplaats.

Het is bij Tala ook heel mooi om te zien hoe de vraag naar houtbouw en biobased vanuit woningcorporaties is toegenomen. In de fabriek van Tala krijgen we veel woningcorporaties, projectontwikkelaars, gemeentes, provincies en zelfs RVO en BZK op bezoek. Het geeft voldoening om een voorbeeld te zijn en duurzame houtbouw groter te maken.”

“Nee, wij willen nooit meer anders dan in een houten huis wonen. Het klimaat in huis voelt veel beter aan dan in de traditionele woning die helemaal is dichtgezet met folies. Je merkt dat de vochthuishouding veel beter is. Ook in de zomers slaat de woning geen warmte op en blijft de woning niet nog weken hitte afgeven.

Hout is ook heel aaibaar. Als vrienden die bij ons op bezoek komen raken zij altijd de houten wanden aan, omdat het warm aanvoelt. Dit heb ik in een huis met wit gestucte wanden nog nooit iemand zien doen.

En bouwen in hout betekent dat je geen metselaars op de bouw hebt lopen en dan is ineens de timmerman/vrouw in de lead op de bouwplaats. Voor hen was het ook veel leuker om een hele woning te mogen bouwen.”