Skip to main content

We belichten de ontwikkelingen rondom houtbouw

door experts ‘in de houtgreep’ te nemen.

Als proefbewoner weet ondergetekende dat de ultiem duurzame woningen die Merijn Storm van Leeuwen met zijn Unbrick team bouwt, van een navolgenswaardige aard zijn. En toch gaat het hem niet hard genoeg: “Als het gaat om wonen, dan zijn mensen doorgaans minder gevoelig voor het klimaatargument dan we denken.”

Hi Merijn, een woning van hout voelt voor velen als vakantie. Was dat de reden voor Unbrick om zich te richten op de ontwikkeling van houten vakantiewoningen?

“Dat zou je kunnen denken ja, maar nee. Het speelt natuurlijk wel mee in het hele plan, maar in eerste instantie wilden wij met Unbrick woningen ontwikkelen die aan alle kanten goed zijn voor de wereld en de mens. Hout is daarbij het meest logische bouwmateriaal. Daarmee bouwen we premium vakantiewoningen, met alles erop en eraan. Dus een ruime woonkamer, luxe keuken, de beste bedden, voor elke slaapkamer een design badkamer, wijnklimaatkast, biertap, eigen zwembad en/of sauna. Kortom… helemaal af.

Maar duurzaamheid gaat bij Unbrick veel verder dan enkel gebruik van CLT.  Elke woning telt minstens 100 vierkante meter zonnepanelen en is daarmee energieleverend. En omdat we alles in onze eigen fabriek maken en niet op locatie, levert dat een stuk minder transport, nauwelijks stikstof en een lage CO2 footprint op.

Dat klinkt op schema met de veelbesproken revolutie. Voelen jullie al dat die loskomt?

Eerlijk? Nog niet echt. Als je de documentaire van Tegenlicht uit 2019 terugkijkt, wordt daar al een grote toekomst voorspeld voor bouwen met (CLT) hout. Een revolutie in bouwen. En natuurlijk hebben we al veel dingen bereikt in de afgelopen jaren, maar een massale revolutie is het (nog) niet.

Maar het gekke is dat we al die verkoopargumenten over klimaatvriendelijkheid niet eens nodig zouden moeten hebben. Ik zou liever de focus van het verkoopargument meer willen verschuiven naar ‘binnenklimaat-vriendelijkheid’.”

Dat is interessant: van klimaatvriendelijk naar binnenklimaat-vriendelijk. Kan je dat toelichten? 

“Het lijkt erop dat het argument ‘klimaatvriendelijkheid’ de huizenkoper niet voldoende over de streep gaat trekken. Ondanks dat klimaatverandering voor mensen steeds dichterbij komt, blijft het voor velen nog ’te ver’ om de stap te maken naar een houten woning. Ik denk dat de meeste mensen nog steeds zo in elkaar zitten dat ze gevoeliger zijn voor argumenten met een directer persoonlijk gewin. Het binnenklimaat is er zo een.

Het feit dat onze Unbrick One bijvoorbeeld een volkern houten binnenklimaat heeft, zou al genoeg reden moeten zijn om er direct eentje te willen kopen. Maar dit vertellen we de mensen nog te weinig indringend. Ik denk dat dit een belangrijke reden is voor het uitblijven van de grote doorbraak voor de houtbouw waar we met z’n allen al een paar jaar op aan het wachten zijn.”

(tekst gaat verder onder de afbeelding)

● Afbeelding:  Een lekker binnenklimaat begint bij CLT, ook in de vakantiewoningen van Unbrick

"Het wordt tijd voor een ouderwetse, grootschalige publiekscampagne. Met TV en alles."

Deze bouwtransitie zit dan ook niet in de meest gunstige periode met de stikstofproblematiek, een nog ongunstige MPG, en een demissionair landsbestuur.  

“Je hoort vaak dat regelgeving, kosten en de betonlobby de grote doorbraak van hout in de weg zou staan. Maar ook al de bekende vooroordelen die mensen hebben ten opzichte van hout komen voorbij: hout is minder sterk, hout is brandbaar, hout is moeilijk te onderhouden, hout gaat niet zo lang mee, etcetera.

Maar ik denk dat het een kwestie van vraag is. De ‘consument’ vraagt nog niet hard genoeg. Het kan de consument simpelweg nog niet voldoende schelen: “Beton, staal, hout, plastic… het maakt me niet uit, als ik maar ergens (betaalbaar) kan wonen.”

Je zou ook kunnen redeneren dat de vraag niet hard genoeg groeit vanwege wet- en regelgeving, die de duurzame keuze voor consument (én sector) nog niet voldoende lonend maakt.

“We kunnen houtbouw wel proberen op te leggen via Europese wetgeving, stimulerende maatregelen vanuit banken en investeerders, semi-overheden en de verschillende milieubewegingen, maar dan blijft het op dit tempo doorgaan. Als we willen versnellen, moeten we de consument meekrijgen.

Een beetje vergelijkbaar met de elektrische auto. Pas toen Tesla er een sexy sportauto van maakte, werd de elektrische auto breed geaccepteerd en beleefde elektrisch rijden een doorbraak. Of nog dichter bij huis, de supermarkt: pas nu zij vleesvervangers gaan aanbieden en plantaardig eten gaan promoten, maken we een kans om serieus minder vlees te gaan eten. We zullen, kortom, de vraagkant moeten stimuleren.”

Wat kan volgens jou dan zorgen voor die lange rijen voor de houten deur?    

“Ik denk dus dat er een mogelijke oplossing zit in het verhaal van het positieve binnenklimaat. Hout is goed voor je. Net als gezonde voeding. En beweging. Natuurlijk is dat zo. Vraag aan iemand: “Wat is gezonder? Twintig jaar leven in een parkeergarage of twintig jaar leven in een bos?”. Die vraag is bijna té stom om te beantwoorden. Maar als je dan vraagt of mensen niet liever in een houten huis zouden willen wonen, kijken ze je glazig aan.

We moeten mensen steviger gaan opvoeden. Het wordt tijd voor een ouderwetse publiekscampagne. Met Postbus 51 (bestaat die nog?), Sire, de milieubeweging, ministeries en de houtlobby erachter. Een grootschalige campagne, met TV en alles.”

Ultiem vakantiegevoel

Scroll hier door de rustgevende beelden van de Unbrick One woning:
(© Fotografie: Unbrick)

"We moeten natuurlijk niet stoppen met het stimuleren via regelgeving en financiële prikkels."

Een campagne met het binnenklimaat als de reason to buy?    

“Als ik achter die knoppen mag zitten, zeker!  Die campagne moet volledig gefocust zijn op de effecten van een gezond binnenklimaat (zie ook De Houten Waarheid #6: Hout is Gezond). Ondersteund – of eigenlijk voorafgegaan – door wetenschappelijk onderzoek. Zoals ze dat in Oostenrijk gedaan hebben in 2008.

Daar hebben ze het effect van binnenklimaat getest op basisschoolleerlingen. Eén klas leerlingen in een houten gebouw en één klas leerlingen in een ouderwets stenen gebouw. Die klassen hebben ze niet alleen geobserveerd, ze hebben ook allerlei fysische testen gedaan, met van die plakkertjes op je lijf. Zo kwamen ze erachter dat de basisschoolleerlingen in het houten gebouw niet alleen veel creatiever en rustiger werden, maar dat ze in één dag ook gemiddeld 8.600 hartslagen minder nodig hadden dan hun vriendjes in het betonnen gebouw. Dat is ruim drie miljoen hartslagen in een jaar! Ik vind dat heel indrukwekkend. Het klinkt in ieder geval indrukwekkend, en het ondersteunt de claim van een gezond houten binnenklimaat.

De leuke paradoxale conclusie hierbij is, dat we willen dat je hart figuurlijk sneller gaat kloppen van hout, omdat je hart letterlijk langzamer gaat kloppen van hout.”

Stel die campagne komt er, is dat dan dé oplossing voor de achterblijvende vraag? 

“Kijk, het gaat volgens mij enorm helpen als we in Nederland ook zo’n onderzoek gaan opzetten, en met die conclusies een publiekscampagne gaan optuigen. Zo kunnen we mogelijke drempels wegnemen, vraag creëren en de druk op beleidsmakers en projectontwikkelaars opvoeren. Maar we moeten natuurlijk niet stoppen met het stimuleren via regelgeving en financiële prikkels, niks effectiever dan een push en een pull.”

(tekst gaat verder onder de afbeelding)

● Onderstaande afbeelding: Zelfs in de fabriek word je rustig van de aanblik en geur van hout.   (© fotografie: Unbrick).

Binnenklimaat als breekijzer

“Het binnenklimaat van je woning is misschien wel net zo belangrijk voor je gezondheid als beweging of een gezonde voeding. Meer aandacht, bewustwording en onderzoek naar een gezond binnenklimaat gaat de houtbouw een enorme boost geven.”

Merijn Storm van Leeuwen, founding partner Unbrick

Meer informatie? 

Stuur een mail

© Foto header: Unbrick